Lương duhoc tháng 13 chẳng thể được hiểu là “thưởng Tết”

Đối diện với câu hỏi về định nghĩa lương tháng 13, 1 số cán bộ quản lý nhân sự lương hướng ở các doanh nghiệp lý luận, bản chất đây là “hệ quả” của 1 thời hoạt động doanh nghiệp còn thiếu sáng tỏ về bổn phận với người cần lao. Hồ hết quan điểm tranh cãi trên các diễn đàn mạng tầng lớp đều ngả theo hướng các doanh nghiệp phải có lương tháng 13 cho người cần lao, và đó cũng là tiền thưởng tết. Tuy nhiên, bản chất "lương tháng 13" chỉ là 1 nội dung can dự đến các chính sách bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động trong thời đoạn trước đây, khi tổ quốc mới nhập nền kinh tế thị trường và còn nhiều bất cập. Theo thời gian, vấn đề này đã bị hiểu sai, thậm chí bị bóp méo, lạm dụng và cần được hiệu chỉnh thấu.  Tiền công hà tằn hà tiện?  Đối diện với câu hỏi về định nghĩa lương tháng 13, 1 số cán bộ quản lý nhân sự tiền lương ở các doanh nghiệp lý luận, bản tính đây là “hệ quả” của 1 thời hoạt động doanh nghiệp còn thiếu minh bạch về nghĩa vụ với người cần lao. Giai chuyên gia tư vấn du học đoạn này rơi vào trước năm 2000, chủ yếu thuộc về 1 số đơn vị công ty có vốn Nhà nước, doanh nghiệp đầu tư có vốn nước ngoài, cơ chế lương hướng và chế độ lao động còn nhiều nhập nhèm. Để bảo vệ lợi quyền cho người lao động, Luật lao động Việt Nam đã quy định các doanh nghiệp dùng lao động phải có chế độ lương hợp lý, trên nguyên tắc công bằng “làm theo cần lao, hưởng theo năng lực”. Theo đó, thay vì người cần lao hưởng lương trót theo tháng hay công nhật, thì sẽ có 1 khoản được trích khấu lại làm quỹ đề phòng, bảo hiểm cho họ. Định nghĩa về quỹ này không rõ ràng, chỉ đơn giản là 1 khoản do doanh nghiệp tính nết, trong bối cảnh chưa có quỹ bảo hiểm thất nghiệp và các quỹ hỗ trợ người lao động khi có rủi ro thất thường, dùng giải quyết các vấn đề phát sinh, trợ giúp người lao động, như http://kenhduhoc.Vn/kinh-nghiem-san-hoc-bong-dai-hoc-my/ tai nạn, cứu trợ… Sau 12 tháng làm việc, người cần lao không xảy ra sự cố gì, thì doanh nghiệp phải trả đủ khoản tiền “hà tằn hà tiện” cần lao ấy cho họ, gọi nôm na là lương tháng 13. Nghĩa là với quy định của Luật cần lao, người lao động điềm nhiên được nhận 12 tháng lương làm việc và 1 tháng lương “tần tiện” được trích lại. Nhiều đại diện doanh nghiệp cầu mong, đây là 1 chính sách hợp lý và cần thiết, đảm bảo lợi quyền cho người cần lao trong thời đoạn các chế độ lương hướng từng lớp chưa minh bạch. Đối với các nước, chính sách này hoàn toàn không có, vì người cần lao sẽ luôn nhận đủ tiền công thỏa thuận nhận được vào mỗi tháng. Họ không được đòi hỏi thêm gì ngoài tổng số lương lậu thực nhận của mình.  Những thương gia nước ngoài đều không hiểu vấn đề lương tháng 13 vì đã trả đủ tiền công hàng tháng cho người cần lao.  Cố nhiên trong quá trình làm việc, chủ lao động http://kenhduhoc.Vn/co-gai-viet-cuc-xinh-ke-chuyen-du-hoc-canada/ có thể thưởng thêm cho người làm, phê duyệt thành tích và thái độ. Mức thưởng sẽ tùy tính hạnh của người sử dụng cần lao, nhằm gắn kết tình cảm gắn bó giữa 2 bên với nhau. Người cần lao không có quyền đòi hỏi tiền thưởng cho mình. Với khái niệm lương tháng 13, Luật cần lao Việt Nam lại tạo ra 1 cách xử lý khác, là người cần lao phải nhận được tháng lương tiện tặn được trích lại từ 12 tháng lương đã làm việc. Tháng lương 13 nên không có tức là tiền thưởng, mà chính là tiền công lao động được giữ lại, doanh nghiệp phải có trách nhiệm trả đủ.  Nên bỏ hay nên giữ?  Những năm gần đây, khi chính sách lương lậu lao động rõ ràng hơn, các doanh nghiệp đều phải tuân thủ những nghĩa vụ với người cần lao theo luật chung về quyền lợi lao động, vấn đề thỏa thuận mức lương giữa họ và người lao động đã trở thành phổ biến. Nhiều doanh nghiệp thống nhất trả đủ lương cho người cần lao vào hàng tháng, không giữ lại khoản tùng tiệm nào, nên không thể có lương tháng 13. Nên chi, việc nhiều người cứ theo Luật cần lao để đòi hỏi doanh nghiệp phải có phần khăng khăng có lương tháng 13 vào tháng cuối năm cho người lao động, là 1 đề nghị khiên cưỡng. Thậm chí nhiều người cho rằng đây là tháng lương thưởng phải có, cũng là lập luận không xác thực. Bởi kinh nghiệm săn học bổng mỹ lẽ nếu chiếu theo những người lao động thời vụ và lao động tự do, du học cao học canada rõ ràng họ không bao giờ được hưởng “lương tháng 13” ! Những lao động tự do này không bao giờ có lương tháng 13.  Như vậy, cần hiểu lương tháng 13 không phải số tiền thưởng của doanh nghiệp đối với người lao động. Nếu có, đó thật ra là khoản tiền công bị giữ lại hàng tháng, họ phải được nhận đủ. Nếu không, việc người lao động đòi hỏi doanh nghiệp phải phát lương tháng 13 là sai. Căn cứ vào năng suất cần lao, doanh nghiệp có thể thưởng cho những người cần lao tích cực, có thành tích cao, chứ chẳng thể thưởng hết cho mọi lao động. Mức thưởng này cũng chẳng thể quy đồng là bằng “tháng lương 13”. Theo 1 số doanh nghiệp FDI ở miền Trung, bối cảnh kinh tế phát triển bây chừ cho thấy, việc thỏa thuận lương tiền cần lao trong doanh nghiệp đã rõ ràng, phần lớn loại bỏ vấn đề trích lại 1 khoản lương hàng tháng để làm quỹ bảo vệ người lao động. Tự thân yêu cầu chính sách cần lao cũng không chấp nhận việc doanh nghiệp tự xây dựng các kiểu quỹ như vậy nữa. Thành ra, khái niệm “lương tháng 13” cần phải được coi xét lại và tốt nhất là không áp dụng nữa, để tạo tính công bằng nhất quán trong chế độ và chính sách về lương lao động hiện ở nước ta. Đòi hỏi phải có lương thưởng tháng 13 đúng dịp Tết Nguyên đán hiện tại của dư luận, do vậy nhất thiết cần phải được phân tích lại hợp lý!